ฟรีคิก คือ อะไร รู้จักลูกเตะกินเปล่าในฟุตบอล ฟรีคิกทางตรง ทางอ้อม ต่างกันอย่างไร

ฟรีคิก คือ ลูกเตะกินเปล่า หรือการเริ่มเล่นใหม่ด้วยการเตะลูกบอลที่วางนิ่งอยู่กับที่ ซึ่งผู้ตัดสินให้แก่ทีมที่ถูกกระทำผิดกติกา โดยฝ่ายตรงข้ามต้องถอยห่างจากบอลอย่างน้อย 9.15 เมตร แบ่งเป็น 2 ชนิด คือฟรีคิกทางตรงที่ยิงเข้าประตูได้ทันที และฟรีคิกทางอ้อมที่บอลต้องโดนผู้เล่นคนอื่นก่อนจึงจะนับเป็นประตู

• ฟรีคิกถูกกำหนดไว้ในกติกาฟุตบอลข้อ 13 ของ IFAB
• ฟรีคิกทางตรงยิงเข้าประตูคู่แข่งได้โดยตรง ส่วนทางอ้อมต้องมีผู้เล่นอื่นสัมผัสบอลก่อน
• ฝ่ายรับต้องอยู่ห่างจากจุดเตะอย่างน้อย 9.15 เมตร (10 หลา) จนกว่าบอลจะอยู่ในการเล่น
• ผู้ตัดสินให้สัญญาณฟรีคิกทางอ้อมด้วยการชูแขนขึ้นเหนือศีรษะ
• ถ้าฝ่ายรับทำฟาวล์ระดับฟรีคิกทางตรงในเขตโทษตัวเอง จะกลายเป็นลูกจุดโทษ

ฟรีคิก คือ อะไร และเกิดขึ้นเมื่อไหร่

ในภาษาไทย คำว่าฟรีคิก (Free kick) มักถูกเรียกว่า ลูกเตะกินเปล่า หรือ ลูกโทษนอกเขต และจัดอยู่ในกลุ่มลูกตั้งเตะหรือลูกนิ่ง ร่วมกับลูกเตะมุมและลูกจุดโทษ หลักการคือ เมื่อผู้เล่นฝ่ายหนึ่งทำผิดกติกา ผู้ตัดสินจะหยุดเกมแล้วให้อีกฝ่ายได้เตะบอลจากจุดที่เกิดเหตุ โดยไม่มีคู่แข่งเข้ามารบกวนในระยะที่กำหนด คำว่า กินเปล่า จึงหมายถึงการได้เล่นบอลแบบไม่ถูกแย่งนั่นเอง

กติกาฟุตบอล (Laws of the Game) ที่ดูแลโดยคณะกรรมการสมาคมฟุตบอลระหว่างประเทศ หรือ IFAB กำหนดเรื่องฟรีคิกไว้ในข้อ 13 โดยเฉพาะ สาระสำคัญคือ บอลต้องวางนิ่งก่อนเตะ ผู้เตะห้ามสัมผัสบอลซ้ำเป็นครั้งที่สองจนกว่าจะมีผู้เล่นคนอื่นสัมผัส และบอลจะถือว่าอยู่ในการเล่นทันทีที่ถูกเตะและเคลื่อนที่อย่างชัดเจน

ฟรีคิกทางตรงกับทางอ้อม ต่างกันอย่างไร

ความต่างของฟรีคิกสองชนิดอยู่ที่ความร้ายแรงของการทำผิดและสิทธิ์ในการยิงประตู ผู้ชมสังเกตได้ง่ายที่สุดจากสัญญาณมือของผู้ตัดสิน หากชูแขนตั้งตรงเหนือศีรษะค้างไว้ แปลว่าเป็นฟรีคิกทางอ้อม และจะค้างแขนไว้จนกว่าบอลจะถูกเตะแล้วโดนผู้เล่นอื่นหรือออกนอกสนาม

ฟรีคิกทางตรง (Direct free kick)

ให้เมื่อเกิดการฟาวล์ที่มีการปะทะหรือการทำผิดชัดเจน เช่น เตะ ขัดขา กระโดดใส่ ชน ผลัก ดึงเสื้อ เข้าสกัดโดนตัว รวมถึงการทำแฮนด์บอล ผู้เตะสามารถยิงเข้าประตูได้เลยโดยไม่ต้องส่งให้ใคร นี่คือชนิดที่แฟนบอลคุ้นตาที่สุด เพราะเป็นที่มาของประตูสวย ๆ จากลูกปั่นข้ามกำแพง

ฟรีคิกทางอ้อม (Indirect free kick)

ให้กับความผิดเชิงเทคนิคที่ไม่มีการปะทะรุนแรง เช่น การล้ำหน้า การเล่นในลักษณะอันตราย การกีดขวางคู่แข่งโดยไม่สัมผัสตัว หรือกรณีผู้รักษาประตูใช้มือรับบอลที่เพื่อนร่วมทีมตั้งใจส่งคืนด้วยเท้า ผู้เตะต้องส่งให้เพื่อนก่อน หรืออย่างน้อยบอลต้องโดนผู้เล่นคนใดคนหนึ่งก่อนเข้าประตู เราจึงมักเห็นการเขี่ยบอลเบา ๆ ให้เพื่อนยิงในจังหวะฟรีคิกทางอ้อมในกรอบเขตโทษ

กติกาสำคัญเรื่องกำแพงและระยะห่าง

กติกาฟุตบอลข้อ 13 ของ IFAB กำหนดให้ผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามต้องอยู่ห่างจากลูกบอลอย่างน้อย 9.15 เมตร หรือ 10 หลา จนกว่าบอลจะอยู่ในการเล่น หากฝ่ายรับเข้ามาใกล้กว่านั้นและขัดขวางการเตะ ผู้ตัดสินสามารถสั่งให้เตะใหม่และคาดโทษได้ อย่างไรก็ตาม ฝ่ายที่ได้ฟรีคิกมีสิทธิ์เลือกเตะเร็ว (quick free kick) โดยไม่รอให้คู่แข่งถอย ซึ่งเป็นอาวุธสำคัญในการโจมตีตอนที่เกมรับยังจัดระเบียบไม่ทัน

1. สเปรย์โฟมขีดเส้น: ฟุตบอลโลก 2014 ที่ประเทศบราซิล เป็นฟุตบอลโลกครั้งแรกที่ผู้ตัดสินใช้สเปรย์โฟมล่องหนขีดเส้นกำหนดจุดวางบอลและแนวกำแพง เพื่อไม่ให้กำแพงขยับเข้ามาใกล้
2. กฎเว้นระยะจากกำแพง: ตั้งแต่ฤดูกาล 2019/20 IFAB กำหนดว่าเมื่อฝ่ายรับตั้งกำแพงตั้งแต่ 3 คนขึ้นไป ผู้เล่นฝ่ายรุกต้องยืนห่างจากกำแพงอย่างน้อย 1 เมตร หากฝ่าฝืนฝ่ายรับจะได้ฟรีคิกทางอ้อม
3. ฟรีคิกในเขตโทษตัวเอง: ตั้งแต่ฤดูกาล 2019/20 เช่นกัน บอลถือว่าอยู่ในการเล่นทันทีที่ถูกเตะและขยับ ไม่จำเป็นต้องออกนอกเขตโทษก่อนเหมือนกติกาเดิม แต่ฝ่ายตรงข้ามต้องอยู่นอกเขตโทษจนกว่าจะมีการเตะ
4. ยิงเข้าประตูตัวเอง: หากเตะฟรีคิกแล้วบอลเข้าประตูตัวเองโดยตรง จะไม่นับเป็นประตู แต่ฝ่ายตรงข้ามได้ลูกเตะมุมแทน

เทคนิคการยิงฟรีคิกที่พบบ่อย

ในระดับอาชีพ ฟรีคิกระยะหวังผลมักอยู่ในช่วงประมาณ 18-30 เมตรจากประตู เทคนิคที่นิยมมีอยู่ไม่กี่แบบ แบบแรกคือลูกปั่นไซด์โค้ง ใช้ข้างเท้าด้านในปั่นให้บอลเลี้ยวข้ามกำแพงลงเสียบสามเหลี่ยม แบบที่สองคือลูกนัคเคิลบอล ยิงด้วยหลังเท้าให้บอลแทบไม่หมุน ทำให้วิถีส่ายไปมาจนผู้รักษาประตูอ่านทางยาก แบบที่สามคือลูกยิงเรียดลอดใต้กำแพงในจังหวะที่กำแพงกระโดด ซึ่งเป็นเหตุผลที่ปัจจุบันหลายทีมให้ผู้เล่นหนึ่งคนนอนขวางหลังกำแพง

ตัวอย่างสด ๆ ร้อน ๆ คือเกมยูฟ่า เนชั่นส์ ลีก วันที่ 2 ตุลาคม 2026 ที่ ไมเคิล โอลีเซ ยิงฟรีคิกให้ทีมชาติฝรั่งเศสขึ้นนำอิตาลี ก่อนเกมจะจบลงด้วยผลเสมอ 1-1 ประตูลักษณะนี้ตอกย้ำว่าลูกนิ่งยังเป็นทางออกชั้นดีเวลาที่เกมเปิดเจาะแนวรับไม่ได้ ใครอยากดูว่าทีมไหนเด่นเรื่องลูกตั้งเตะก่อนเกมสำคัญ สามารถติดตามได้ที่หน้า วิเคราะห์บอล ของเรา

ฝั่งเกมรับเองก็มีรายละเอียดไม่น้อย ผู้รักษาประตูจะเป็นคนสั่งจำนวนคนในกำแพงตามระยะและมุมของจุดเตะ ยิ่งใกล้และตรงกลางประตูมากเท่าไร กำแพงยิ่งต้องมีหลายคน โดยทั่วไปกำแพงจะปิดเสาใกล้ ส่วนผู้รักษาประตูรับผิดชอบเสาไกล

ที่มา/อ้างอิง: กติกาฟุตบอลข้อ 13 ว่าด้วยฟรีคิก จาก IFAB Laws of the Game และข้อมูลการแข่งขันจาก FIFA กับ UEFA

คำถามที่พบบ่อย

ฟรีคิกทางอ้อมยิงเข้าประตูเลยได้ไหม

ไม่ได้ หากบอลจากฟรีคิกทางอ้อมเข้าประตูคู่แข่งโดยไม่โดนผู้เล่นคนอื่นเลย จะไม่นับเป็นประตู และฝ่ายรับจะได้เตะจากประตู

กำแพงต้องห่างจากจุดเตะฟรีคิกกี่เมตร

ผู้เล่นฝ่ายรับต้องอยู่ห่างจากลูกบอลอย่างน้อย 9.15 เมตร หรือ 10 หลา จนกว่าบอลจะถูกเตะและอยู่ในการเล่น

ฟรีคิกกับลูกจุดโทษต่างกันอย่างไร

ลูกจุดโทษคือผลของการทำผิดระดับฟรีคิกทางตรงที่เกิดขึ้นในเขตโทษของฝ่ายรับ โดยจะเตะจากจุดโทษห่างประตู 11 เมตร และมีเพียงผู้รักษาประตูคนเดียวที่ป้องกัน ส่วนฟรีคิกเตะจากจุดที่เกิดเหตุและฝ่ายรับตั้งกำแพงได้

คลิปที่เกี่ยวข้อง

เพชฌฆาตลูกนิ่ง! รวมมิตร "ฟรีคิกสั่งตาย" โค้งใบไม้ร่วง กระซวกตาข่ายดั่งจับวางmonomax sport#WatchPartyWorldCup | ฟรีคิกสเปน ช่วงทดเวลา! ไม่จบ 90 นาที แมตซ์นี้ลุ้นยาวmonomax sport#ฟุตบอลโลก | มาดูปฏิกิริยาของ "กูร์ตัว"ป้องกันฟรีคิกระยะหวังผลmonomax sport#ฟุตบอลโลก | เสาแทบแตก! ลิโอเนล เมสซี่ ฟรีคิกระยะนี้ บอลพุ่งเป็นจรวดmonomax sport